Het gevolg van schending van de hoorplicht in bewaarfase

Hoge Raad: niet reageren op uitnodiging tot horen wil niet zeggen dat afstand is gedaan van hoorrecht
Bent u tijdig in bezwaar gegaan tegen een beschikking van de Belastingdienst? Benut dan uw rechten optimaal. Maak vooral gebruik van het recht om te worden gehoord, want mogelijk kan het conflict dan zonder rechtelijke tussenkomst in der minne worden opgelost.
6 mei 2019 Laatst gewijzigd: 17 mei 2019 Jurisprudentie mr. Merijn van Leeuwen

In mijn vorige artikelen ben ik uitgebreid ingegaan op het recht om inzage te nemen in het dossier van de Belastingdienst tijdens de bezwaarfase. Een ander recht dat u tijdens de bezwaarfase kunt benutten, is het recht om te worden gehoord.

Andere inspecteurs worden bij bezwaar/hoorzitting betrokken

In de bezwaarfase wordt door andere inspecteurs, die niet bij het besluit zijn betrokken, nogmaals uw zaak beoordeeld. Dit zijn, als het goed is, inspecteurs die met enige afstand naar de zaak kijken. Tijdens de hoorzitting kunt u standpunten nader toelichten dan wel motiveren. In de praktijk merk ik dat de bezwaarbehandelaar in sommige dossiers wil toewerken naar een oplossing, ter voorkoming van een gang naar de rechter. De hoorzitting is dan een uitstekend middel om een oplossing in der minne te beproeven.

Initiatief voor horen ligt bij de Inspecteur

De Staatssecretaris heeft besloten (besluit van 15 februari 2016, nr. BLKB 2016/19) dat de Inspecteur het initiatief neemt voor het horen van een belastingplichtige. In de praktijk betekent dit dat de Inspecteur u eerst vraagt of u gehoord wilt worden. Wordt deze vraag bevestigend beantwoord, dan doet de Inspecteur in de meeste gevallen een voorstel voor een concrete datum en tijdstip.

Wat nu als op een uitnodiging van de inspecteur niet wordt gereageerd?

Uit het onlangs gepubliceerde arrest van de Hoge Raad van 5 april 2019 (ECLI:NL:HR:2019:524) werd nog eens duidelijk dat de inspecteur niet lichtzinnig met het hoorrecht mag omgaan.

De zaak ging over een belastingplichtige die tijdens de bezwaarfase nadrukkelijk had verzocht om te worden gehoord. Op (uitnodigings)brieven die daarna volgden van de Inspecteur, reageerde belastingplichtige niet. De Inspecteur interpreteerde dit als het afzien om te worden gehoord.

Hier heeft de Hoge Raad een streep door gezet. Indien de Inspecteur op een uitnodigingsbrief geen reactie ontvangt, mag men daaruit niet afleiden dat stilzwijgend afstand wordt gedaan van het recht om te worden gehoord. De Inspecteur krijgt van de Hoge Raad opgedragen het bezwaar opnieuw in behandeling te nemen, rekening houdende met het hoorrecht van belastingplichtige.

Een terecht oordeel wat mij betreft, nu er gegronde redenen bestaan waarom niet op een uitnodigingsbrief wordt gereageerd. Bijvoorbeeld als de uitnodiging van de inspecteur door belastingplichtige niet is ontvangen.

Het belang voor de praktijk

Het kan nuttig zijn om tijdens de hoorzitting te worden bijgestaan. Enerzijds om het proces te bewaken (gaat alles volgens wet- en regelgeving), anderzijds om ervoor te zorgen dat standpunten in de juiste juridische context worden geplaatst.

Heeft u vragen of heeft u behoefte aan bijstand, neem dan gerust contact met mij op.

Auteur

Leeuwen_van_Merijn_foto.MO.jpg

mr. Merijn van Leeuwen

FT-Advocaten
Nijmegen (en Amsterdam)
Specialisme(n): Formeel belastingrecht, fiscale procedures, fiscaal boete- en strafrecht, inkeerregeling, Wwft
Profiel
Neem contact op voor een gratis consult

Lees meer van deze auteur ...

‘Op de zaak betrekking hebbende stukken’; wat betekent dat?

7 sep 2018 Bent u het niet eens met een beslissing van de Belastingdienst, dan tekent u logischerwijs bezwaar aan. In de bezwaarfase heeft u recht op inzage in het dossier (alle op de zaak betrekking hebbende stukken) dat de Belastingdienst heeft opgebouwd. Dit staat in artikel 7:4 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb).Wordt de zaak in de bezwaarfase niet opgelost en gaat u in beroep, dan dient de Inspecteur, op grond van artikel 8:42 Awb, alle op de zaak betrekking hebbende stukken aan de bestuursrechter op te sturen. De Hoge Raad geeft in augustus 2018 in 4 arresten duidelijkheid over wat ‘op de zaak betrekking hebbende stukken’ zijn.

Op de zaak betrekking hebbende stukken deel II

29 okt 2018 Medewerkers van de Belastingdienst overleggen vaak niet alle stukken uit het strafdossier bij een belastingprocedure. Daartoe zijn zij wel verplicht, aangezien dan pas goed en volledig verweer kan worden gevoerd. Zo nodig kan een voorlopige voorziening bij de Rechtbank worden gestart om inzage te krijgen in deze stukken.